దేశంలో రోజురోజుకూ అవినీతి, లంచాల సమస్య పెరుగుతోంది. లంచం అడిగిన అధికారులపై ఫిర్యాదు చేసినా వెంటనే చర్యలు తీసుకునే పరిస్థితి ప్రతిచోటా కనిపించడం లేదు. ఈ సమస్యకు సాంకేతిక పరిజ్ఞానంతో పరిష్కారం చూపేందుకు ఓ విద్యార్థి వినూత్న ప్రయత్నం చేశాడు. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో పారదర్శకతను పెంచడంతో పాటు లంచాలపై ప్రజలకు అవగాహన కల్పించేలా ఏఐ ఆధారిత వెబ్సైట్ను రూపొందించాడు.
విద్యార్థి ఆర్యన్ నిషాద్ ఆవిష్కరణ
దిల్లీలోని మహారాజా అగ్రసేన్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ విద్యార్థి ఆర్యన్ నిషాద్ ఈ bribe.fyi వెబ్సైట్ను రూపొందించాడు. AI కోడింగ్ సహాయంతో అభివృద్ధి చేసిన ఈ ప్లాట్ఫారమ్ను జూలై 2న ప్రారంభించాడు.
bribes.fyi పేరుతో అందుబాటులో ఉన్న ఈ వెబ్సైట్లో దేశంలోని లంచాల ఘటనలకు సంబంధించిన వివరాలను ప్రజలు నమోదు చేసుకోవచ్చు. ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో అవినీతి ఘటనలను ప్రజలకు అందుబాటులోకి తీసుకురావడం, శాఖల వారీగా సమస్య తీవ్రతను అర్థం చేసుకునేలా చేయడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశం.
అనామకంగా ఫిర్యాదు చేసే అవకాశం
లంచం డిమాండ్ చేసిన సంఘటనను ఏ పౌరుడైనా తన పేరు, వ్యక్తిగత వివరాలు వెల్లడించకుండా అనామకంగా నమోదు చేయవచ్చు. ఫిర్యాదు చేసేందుకు పేరు లేదా గుర్తింపు వివరాలు తప్పనిసరి కాకపోవడం వల్ల బాధితులు తమ అనుభవాలను పంచుకునే అవకాశం ఉంటుంది.
వెబ్సైట్లో ప్రభుత్వ శాఖ పేరు, నగరం, లంచంగా డిమాండ్ చేసిన మొత్తం, లంచం ఇచ్చారా లేదా నిరాకరించారా వంటి వివరాలను నమోదు చేయవచ్చు. అయితే వ్యక్తిగత గుర్తింపు వివరాలు, సున్నితమైన సమాచారం నమోదు చేయకుండా జాగ్రత్త వహించాలని వినియోగదారులు గుర్తుంచుకోవాలి.
శాఖలు, నగరాల వారీగా సమాచారం
వెబ్సైట్లో నమోదైన ఫిర్యాదులను ప్రభుత్వ శాఖలు, నగరాలు, రాష్ట్రాల వారీగా ప్రజలు సెర్చ్ చేసుకునే సౌకర్యం ఉంది. దీని ద్వారా ఏ శాఖలో ఎక్కువగా లంచాల ఆరోపణలు నమోదవుతున్నాయి, ఏ ప్రాంతాల్లో సమస్య ఎక్కువగా కనిపిస్తోంది అనే విషయాలపై అవగాహన ఏర్పడుతుంది.
ప్రజల నుంచి సేకరించిన వివరాలను సమగ్రంగా ప్రదర్శించడం ద్వారా అవినీతి సమస్యపై సామాజిక చర్చకు ఈ ప్లాట్ఫారమ్ ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది.
251 నగరాల నుంచి 616 నివేదికలు
వెబ్సైట్లో ఇప్పటివరకు భారతదేశంలోని 251 నగరాల నుంచి 616 రకాల లంచాల నివేదికలు నమోదైనట్లు సమాచారం. ఈ లెక్కల ప్రకారం ఒక్కో నగరానికి సగటున సుమారు 2.5 నివేదికలు నమోదయ్యాయి. అయితే ఇది మొత్తం దేశంలోని లంచాల వాస్తవ పరిస్థితికి పూర్తి ప్రతిబింబం కాదని, వెబ్సైట్లో నమోదైన సమాచారం మాత్రమేనని గమనించాలి.
నమోదైన నివేదికల్లో అత్యధికంగా పోలీస్ శాఖకు సంబంధించినవి ఉన్నాయి. ఆ తర్వాత రవాణా శాఖ (RTO), రెవెన్యూ శాఖలకు సంబంధించిన ఫిర్యాదులు నమోదైనట్లు వివరాలు సూచిస్తున్నాయి.
పోలీస్ శాఖపై అత్యధిక ఫిర్యాదులు
మొత్తం 616 నివేదికల్లో 337 ఫిర్యాదులు పోలీస్ శాఖకు సంబంధించినవి అని వెబ్సైట్ గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. అంటే నమోదైన నివేదికల్లో సుమారు 54.7 శాతం పోలీస్ శాఖకు సంబంధించినవే.
మిగిలిన 279 నివేదికలు ఇతర ప్రభుత్వ శాఖలకు సంబంధించినవిగా ఉన్నాయి. వాటిలో RTO, రెవెన్యూ శాఖలు తదుపరి స్థానాల్లో ఉన్నట్లు సమాచారం. ఈ గణాంకాలు లంచాలపై ప్రజలు నమోదు చేసిన ఫిర్యాదుల ఆధారంగా మాత్రమే రూపొందినవి.
38 శాతం మంది లంచం నిరాకరణ
వెబ్సైట్లో నమోదైన నివేదికల్లో 38 శాతం మంది లంచం ఇవ్వడానికి నిరాకరించినట్లు పేర్కొన్నారు. అంటే నమోదైన ప్రతి 100 ఘటనల్లో సుమారు 38 సందర్భాల్లో ప్రజలు లంచం చెల్లించలేదని లేదా ఇవ్వడానికి నిరాకరించారని అర్థం.
ఈ వివరాలు ప్రజల్లో అవినీతికి వ్యతిరేకంగా స్పందించే ధోరణి ఉన్నట్లు సూచిస్తున్నప్పటికీ, లంచం నిరాకరించిన తర్వాత ఎదురైన పరిణామాలు, సేవలు ఆలస్యం అయ్యాయా లేదా అనే అంశాలపై ప్రత్యేక సమాచారం అవసరం.
ఉచితంగా పనిచేస్తున్న ప్లాట్ఫారమ్
ఈ వెబ్సైట్ ఎలాంటి ప్రకటనలు (Ads), చెల్లింపు గోడలు (Paywall), సభ్యత్వ రుసుములు లేకుండా ఉచితంగా పనిచేస్తోంది. ప్రజలు ఎలాంటి అదనపు చార్జీలు లేకుండా సమాచారాన్ని నమోదు చేయడం, పరిశీలించడం చేయవచ్చు.
వెబ్సైట్ నిర్వహణకు అవసరమైన సర్వర్ ఖర్చులను ఆర్యన్ నిషాద్ స్వయంగా భరిస్తున్నట్లు సమాచారం. అవినీతి రహిత సమాజం కోసం సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని ఉపయోగించాలనే ఉద్దేశంతో ఈ ప్రయత్నం చేస్తున్నట్లు తెలుస్తోంది.
ఫిర్యాదుల నమోదు మాత్రమే.. అధికారిక దర్యాప్తు కాదు
ఈ ప్లాట్ఫారమ్లో నమోదయ్యే వివరాలు ప్రజలు స్వయంగా అందించే నివేదికల ఆధారంగా ఉంటాయి. అందువల్ల ప్రతి ఫిర్యాదు అధికారికంగా నిర్ధారించబడిన అవినీతి కేసు అని భావించకూడదు.
లంచం డిమాండ్ చేసిన ఘటనపై చట్టపరమైన చర్యలు తీసుకోవాలనుకునే వారు సంబంధిత రాష్ట్ర అవినీతి నిరోధక శాఖ, లోకాయుక్త, విజిలెన్స్ విభాగం లేదా ఇతర అధికారిక సంస్థలను సంప్రదించాలి. వెబ్సైట్లోని సమాచారం అవగాహన, డేటా సేకరణ కోసం ఉపయోగపడవచ్చు.
సాంకేతికతతో పారదర్శకతకు అవకాశం
ప్రజలు ఎదుర్కొనే అవినీతి అనుభవాలను ఒకే వేదికపై నమోదు చేయడం ద్వారా సమస్య తీవ్రతను అర్థం చేసుకునే అవకాశం ఏర్పడుతుంది. భవిష్యత్తులో ఇలాంటి డేటాను విశ్లేషించి శాఖల వారీగా అవినీతి నిరోధక చర్యలకు ఉపయోగించవచ్చు.
ప్రభుత్వ సేవల్లో డిజిటలైజేషన్ పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో ఫిర్యాదుల నమోదు, పర్యవేక్షణ, పరిష్కార స్థితి వంటి అంశాలను మరింత పారదర్శకంగా చేయడానికి ఏఐ, డేటా విశ్లేషణ వంటి సాంకేతికతలు ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంది.
అవినీతి నిర్మూలనకు సామూహిక బాధ్యత
లంచాల సమస్యను కేవలం సాంకేతికతతోనే పూర్తిగా పరిష్కరించడం సాధ్యం కాదు. కఠినమైన చట్ట అమలు, వేగవంతమైన ఫిర్యాదు పరిష్కారం, అధికారులపై బాధ్యత, ప్రజల అవగాహన, పారదర్శక ప్రభుత్వ సేవలు సమాంతరంగా అవసరం.
ఆర్యన్ నిషాద్ రూపొందించిన ఈ వెబ్సైట్ ప్రజల అనుభవాలను నమోదు చేసే ఒక ప్రత్యామ్నాయ డిజిటల్ వేదికగా నిలుస్తోంది. అయితే నమోదు చేసిన ఫిర్యాదులను అధికారిక వ్యవస్థలతో అనుసంధానం చేసి, వాస్తవ నిర్ధారణ మరియు చట్టపరమైన చర్యలకు మార్గం కల్పించినప్పుడే ఇలాంటి ప్రయత్నాలు అవినీతి నిరోధంలో మరింత ప్రభావవంతంగా మారే అవకాశం ఉంది.
![]()




